Jakarta A Dining History 

Kitabın tanıtımı

İlk olarak yazar, Cakarta şehrinin gastronomi konusundaki bakış açısını okuyucuya aktarmaktadır. Yazar bu eseri, Cakarta şehrinin geçmişten günümüze gelişime çok yakın bir konumda olması ve Cakarta şehrinin 16. yüzyılda Avrupa yani Hollanda tarafından kolonize edilmesi nedeniyle yazmıştır. Böylece kültür, yiyecek ve içecek endüstrisi, Cakarta şehrinin düzeni vb. üzerinde bir etkiye sahiptir.  Bu kitapta yazar, okuyuculara 19. yüzyıldan 1990'lara kadar Cakarta'nın yemek tarihi hakkında bilgi vermektedir.

Kitabın konusu

19.Yüzyılı dönemi

Cakarta Yemek Tarihi kitabında yazar, başkentteki restoran ortamının 19. yüzyıldan 1990'a kadar geçirdiği dönüşümü dönemlere göre anlatmaktadır. Bu dönem, Fransız restoran ve kafelerinin yaygın olduğu 19. yüzyıldaki Batavia dönemi ile başlamaktadır. Bu yüzyıl, Hollandalıların yeni bir yaşam tarzı başlatmaları ve ekonominin düzgün işleyişini desteklemek için bazı önemli altyapıları geliştirmeleri amacıyla Cakarta'ya gelmelerine tanık olmuştur. Zaman içinde, Avrupa kültürü sosyal yaşamı, restoranların, otellerin ve kafelerin gelişimini etkisi altına alarak sadece üst sınıf Avrupalıların yiyebildiği Haute cuisine yemek tarzlarının ortaya çıkmasına neden olmuştur. Haute cuisine'in servis tarzı Rijsttafel servis yöntemini kullanmaktadır.

1970 dönemi

1970'ler ve 1980'ler beş yıldızlı otel restoranlarının ve fast-food trendinin yükselişine tanıklık etmiştir. 1960'larda savaş sonrası yaşananların ardından düşen ekonomiyi toparlamak kolay değildir. Yeni kebayoran ve beş yıldızlı uluslararası otel markalarının (İndonesia Hotel, Hilton Hotel, Borobudur İntercontinental Hotel, Hyatt Hotel vb) doğuşu yavaş yavaş ekonomi üzerinde olumlu bir etki yaratmıştır. Önceki dönemde, yerel halkların ve Avrupalı olmayanların yüksek sınıf yemeklerin tadını çıkarmasına izin verilmezken, bu dönemde beş yıldızlı otellerde yemeklerin tadını çıkarmalarına izin verilmiş ve çok çeşitli yüksek sınıf yemekler satılmaya başlanmıştır. Bu dönemde Kebayoran Baru'da pop kültürü yaygınlaşarak yiyecek ve içecek endüstrisi sektörünün hızla büyümesini sağlamıştır.   

1990 Dönemi

1990'larda Cakarta'ya taşınan insanların nüfusu o kadar artmıştır ki Cakarta kalabalık bir şehir haline gelmiştir. Konut inşaatı sayısındaki artış, sosyalleşmek için bir yere ihtiyaç duyan yüksek bir nüfus artışına yol açtığı nedenle, alışveriş ve yemek yeme için birçok modern alışveriş merkezi inşa edilmiştir. Modern alışveriş merkezlerinin varlığı foodcourt (yemek alanı) yaygınlaştırmaktadır. Ayrıca, Tayland, Moğol barbeküsü ve Hint gibi egzotik Asya mutfakları 1990'lardan 1999'a kadar popüler olmuş ve Cakarta'nın gastronomisini daha çeşitli hale getirmiştir.       

Sonuç ve değerlendirilmesi

Sonuç olarak, yazar Cakarta'yı sadece bir başkent olarak değil, aynı zamanda gastronomi açısından da tanımlamaktadır. Bahsedilen tarih detaylıdır, dönemin yeme alışkanlıkları açıkça anlatılmıştır ve Cakarta'nın gastronomi kültürünü anlatırken kullanılan referanslar çok detaylıdır. Anlatılanlar, okuyucunun konuyu daha iyi anlayabilmesi için çok sayıda fotoğraflarla desteklenerek ilgi çekici bir hale getirilmiştir. Bazı anlatılar okuyucunun eski günlere nostalji duymasına neden olmaktadır.

Ancak “19. yüzyılda yeni Batavia'nın yaşam tarzı: Bu bölümde “Molenvliet, Noordwijk ve Rijswijk'in” başlığı altında bir okuyucu olarak Hollandaca sokak isimlerini ezberlemekte zorlandığımı, bu nedenle okuyucuların kolayca anlayabilmesi için güncel sokak isimlerinin kullanılması gerektiğini söyleyebilirim. Ayrıca, bazı bölümler çok fazla kelime içerdiğinden önemli kısımların açıklanmasına odaklanılmamıştır.

Kitabın kapağı ile ilgili olarak, kitabın çekici hale getirilmesi için iyileştirilmesi gerekmektedir, zira kapağın üzerinde kitapta yazılanlarla ilgili yalnızca az sayıda görsel bulunmaktadır. Okuyucuların okumaya daha fazla ilgi duyması için daha ilginç resimler gösterebilmelidir.

Kaynaklar

Soemantri, Kevin. 2021. Jakarta: A Dining History. Jakarta: Gramedia Erişim (10.03.2025)